ROZWÓJ

Wraz z wiekiem u każdej kobiety stopniowa zmniejsza się wydzielania żeńskich hormonów - estrogenów. W konsekwencji, następują istotne zmiany w organizmie. Wzrasta podatność i prawdopodobieństwo wystąpienia wielu groźnych chorób, wzmaga się tendencję do tycia, maleje witalność. Wpływ tego procesu i zagrożenia z niego płynące możemy ograniczyć poprzez odpowiednie leczenie i profilaktykę, aktywność fizyczną, dietę oraz zrozumienie reakcji psychologicznych.

W okresie menopauzy następuje znacząca zmiana w gospodarce hormonalnej organizmu, ograniczeniu ulega wydzielanie estrogenu. Zwiększa się prawdopodobieństwo pojawienia się chorób układu sercowo-naczyniowego, osteoporozy, pojawia się ryzyko wystąpienia, cukrzycy i nowotworów. Powszechnym zjawiskiem jest również silna tendencja do otyłości wynikająca zarówno ze spowolnienia przemiany materii, jaki i ograniczenia aktywności fizycznej.

Towarzyszące menopauzie objawy tzw. wypadowe (zaburzenia snu, poty nocne, uderzenia gorąca) i zaburzenia nastroju (chwiejność emocjonalna, drażliwość, stany depresyjne) pogarszają jakość życia kobiety.

Odpowiednia dieta może zminimalizować skutki braku naturalnej osłony estrogenowej, zmniejszyć ryzyko wystąpienia chorób, poprawić samopoczucie i wygląd kobiety.

Można sformułować ogólne podstawowe zalecenia dietetyczne dla kobiet w tym okresie życia w przypadkach zagrożenia poszczególnymi schorzeniami:

Otyłość.
W przypadku otyłości, bądź pojawienia się objawów tycia należy zmniejszyć kaloryczność spożywanych posiłków - ograniczyć ilość tłuszczów i węglowodanów, szczególnie cukrów prostych. Jadać posiłki mniejsze, ale częściej. Unikać radykalnych diet odchudzających, często powodujących zwiększenie łaknienia po ich zakończeniu i powstanie efektu jo-jo.

Zaburzenia układu sercowo - naczyniowego.
Głównym czynnikiem żywieniowym zagrażającym układowi naczyniowemu i sercu jest "zły" cholesterol. Jego poziom we krwi zwiększany jest spożyciem tłuszczów zwierzęcych, roślinnych utwardzanych (twarde margaryny, tłuszcz w wyrobach cukierniczych). Produkty te winny być w maksymalnym stopniu wyeliminowane z jadłospisu. Tłuszcze należy spożywać w ograniczonej ilości w formie olejów roślinnych oraz zawartych w tłustych rybach. Należy unikać potraw smażonych i podsmażanych oraz zmniejszyć spożycie soli pod każdą postacią.

Osteoporoza.
W profilaktyce osteoporozy podstawowe znaczenie ma zwiększenie spożycia wapnia. Najlepszym źródłem przyswajalnego wapnia są produkty mleczne, szczególnie polecane są napoje mleczne fermentowane ( kefiry, jogurty). Cenne są również szproty, sardynki ,makrela, soja w różnych postaciach, niektóre warzywa (strączkowe, kapusta biała, brokuły.).Ważne znaczenie ma zróżnicowana dieta dostarczająca witamin, szczególnie D3, oraz mikroelementów (potas, magnes, cynk, miedź, selen). "Wypłukiwanie" wapnia z organizmu zwiększane jest przez nadmierne spożycie soli, picie dużych ilości kawy i herbaty. Godne polecenia źródło łatwo przyswajalnego wapnia to wody wysoko zmineralizowane.

Profilaktyka nowotworowa.
Spożycie warzyw i owoców, szczególnie surowych zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia wielu chorób nowotworowych. Cenne są zwłaszcza warzywa i owoce zawierające duże ilości antyoksydantów ( pomidory). Ważne są produkty bogate w kwasy omega 3 ( ryby gotowane i pieczone). Otyłość jest czynnikiem zwiększającym ryzyko choroby nowotworowej i zalecenia profilaktyki nowotworowej są zbieżne z odnoszącymi się do walki z nadwagą oraz zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego szczególnie, co do spożywania tłuszczów utwardzonych i zwierzęcych.

Objawy tzw. wypadowe (uderzenia gorąca, poty nocne).
Objawy wypadowe, występujące u większości kobiet w okresie przekwitania, mogą być złagodzone poprzez spożywanie produktów zawierających fitoestrogeny. Szczególnie cennymi jest soja i produkty sojowe - mleczko sojowe, ser tofu, kiełki oraz siemię lniane, imbir, czarne jagody.

Zaburzenia nastroju.
Ważnym jest utrzymanie stabilnego poziomu cukru we krwi, co można osiągnąć poprzez zwiększenie konsumpcji węglowodanów złożonych i błonnika przy jednoczesnym unikaniu cukrów prostych - ograniczenie spożycia cukru i słodyczy, jedzenie produktów zbożowych z pełnego przemiału - pieczywa, płatków szczególnie owsianych, otrąb. Warto zrezygnować z produktów smażonych, podsmażanych.